Je loopt na een werkdag naar buiten en denkt: wat heb ik vandaag eigenlijk voor elkaar gekregen? Je agenda zat vol, je hebt gereageerd op van alles en toch heb je het gevoel dat niet jij de dag maakte, maar dat de dag jou maakte. Dat gevoel komt terug, ook de volgende dag, en misschien ook de weken daarna.
Veel professionals en leidinggevenden herkennen dit. In deze blog neemt trainer Esther Blenk je mee in de vraag hoe je je eigen regie vergroot. Haar kerninzicht is ongemakkelijk en hoopvol tegelijk: je hebt waarschijnlijk meer invloed dan je zelf denkt.
Laten we even stilstaan bij
Als je werkdag vooral bestaat uit reageren op wat anderen van je vragen, verdwijnt eigen regie ongemerkt naar de achtergrond. Hybride werken heeft het er niet makkelijker op gemaakt. En tegelijk groeit de behoefte aan autonomie, aan het gevoel dat wat je doet ertoe doet en past bij wie je bent. Dat maakt bewust stilstaan bij eigen regie geen luxe, maar een voorwaarde voor werkplezier.
Waarom eigen regie vergroten zo’n uitdaging is
Esther ziet in haar trainingen vaak hetzelfde patroon. Esther: “Je vertelt jezelf regelmatig de redenen waarom jouw invloed beperkt is.” De verwachtingen van je leidinggevende, de druk in de organisatie, de onzekerheid of je wel aan de lat voldoet. Dat zijn reële factoren. Ze ontkent het belang ervan niet. Maar ze maakt wel een helder onderscheid: deze redenen wijzen naar buiten, en het is minstens zo belangrijk dat je naar binnen kijkt. Wat is mijn bijdrage aan het idee dat ik geen invloed ervaar?
De eerste stap naar meer regie is daarom accepteren dat je wel invloed hebt. Wat het lastig maakt, is dat acceptatie betekent dat jou iets staat te doen dat je tot nu toe hebt vermeden.
Onder dat vermijden zit vaak een vroeg geleerd patroon. Dat je de leider altijd moet volgen, bijvoorbeeld, of dat je niet van conflict houdt. Die patronen zijn ooit functioneel geweest, en nu houden ze je soms klein. Esther: “Jezelf in de spiegel kijken is confronterend.” Want dan zie je opeens: ik ben degene die mijn leidinggevende niet aanspreekt. Ik ben degene die steeds ja zegt terwijl ik nee zou willen zeggen.
Wat gebeurt er als je weinig eigen regie ervaart?
Als eigen regie een issue blijft, merk je dat op verschillende plekken. Op individueel niveau raakt je motivatie minder en neemt het gevoel toe dat de werkdag jou overkomt in plaats van andersom. Esther: “Je kunt er heel lang over piekeren, maar dat lost uiteindelijk niets op. En ergens weet je dat al, als je er even bij stilstaat.”
Op teamniveau kan het idee van geen invloed hebben, besmettelijk werken. Esther: “Dan kan je met elkaar in een groef komen: Het is de schuld van de leidinggevende of van de reorganisatie. Dit betekent niet dat er niet iets aan de hand is. En dat iets echt pijn kan doen of zorgen kan oproepen.” Het samen in die groef zitten, in plaats van alleen, geeft kortdurende verbroedering, maar geen beweging.
Drie strategieën om je eigen regie te vergroten
Regie nemen gaat met kleine stappen, en het begint bij zien wat je nu zelf doet. Onderstaande drie strategieën helpen om dat proces op gang te brengen.
Tip 1: bewustwording van je patronen
De eerste stap is zien wat je doet, zonder oordeel. Welke automatische reactie heb jij als de druk toeneemt? Voor veel mensen is dat harder werken, terwijl juist afstand nemen vaak meer op zou leveren. Voor anderen is het altijd ja zeggen, ook wanneer de agenda al overvol is.
Esther: “Als de adrenaline en de cortisol door je lijf gieren, heb je het gevoel dat je juist niet mag afremmen omdat je het dan helemaal niet afkrijgt. Dus je moet haast tegennatuurlijk handelen. Maar dat is vaak wat bewustwording vraagt.” Juist in de drukke periodes is het belangrijk om even stil te staan om je eigen regie te vergroten.
Tip 2: stel prioriteiten en durf keuzes te maken
Bewustwording alleen verandert niets. De volgende stap is kiezen. Esther: “Als een leidinggevende zegt dat alles prioriteit heeft, dan kan een medewerker ook niet zelf sturen.” Als alles even belangrijk is, is niets meer belangrijk.
Prioriteiten werken alleen als ze aansluiten bij wat voor jou én de organisatie echt telt. Wat zijn de doelen van de organisatie voor deze periode, en welke van jouw eigen waarden wil je dat daar in doorklinken? Die twee vragen samen geven je zicht op waar je agenda wringt en waar ruimte zit voor andere keuzes.
Geef jezelf daarbij experimentruimte. Esther: “Begin klein. Ontdek dat mensen vaak heel erg waarderen als jij gaat prioriteren.” Niet iedereen zal enthousiast reageren, dat klopt. Maar voor een groot deel van je omgeving geeft helderheid over wat jij belangrijk vindt juist opluchting.
Tip 3: neem eigenaarschap in samenwerking
Regie pakken is voor een deel een individuele oefening, maar niet volledig. Teams kunnen zich collectief laten leven door de waan van de dag. Iedereen voelt dat het niet klopt, niemand durft het te benoemen. Daar ligt een kans voor jou als teamlid of leidinggevende.
Eigenaarschap nemen in samenwerking betekent dat je je eigen aandeel benoemt voordat je naar anderen wijst. Esther: Bijvoorbeeld door te zeggen: “Ik zie dat ik ook meedoe aan die rat race. En volgens mij is het van belang dat we allemaal kijken naar wat de prioriteit voor het team is.” Van daaruit kun je vragen stellen die anders weggewuifd zouden worden. Wat is het gezamenlijke doel, en hoe vertaalt zich dat naar wat we individueel doen?
In een drukke periode is de neiging om je te isoleren groot. Esther: “Terwijl daar vaak de oplossing zit. Samen kijken wat nodig is, delen en hulp vragen.”
Een praktijkvoorbeeld: regie pakken in een resultaatcultuur
Esther vertelt over een leidinggevende die voor zijn mensen wilde zorgen, maar werkte in een cultuur die vooral op resultaat stuurde. Zijn eigen leidinggevende zei: resultaat, resultaat, resultaat. Hij kwam de training binnen met de stelling: ja, maar dat kan ik toch niet veranderen, zo werkt het hier nu eenmaal.
Esther stelde tot drie keer toe dezelfde vraag: wat wil jij? Pas de derde keer kwam het antwoord: “Ik wil meer contact met mijn medewerkers.” Dat was het vertrekpunt.
Vanuit die helderheid ging hij zijn agenda bekijken. Eén vergadering waar hij altijd naartoe ging, bleek in de praktijk één die hij kon missen. Esther: “Hij heeft tegen zijn leidinggevende gezegd: daar ga ik niet meer naartoe. En met die tijd koop ik tijd om meer individuele aandacht te besteden aan mijn medewerkers.”
De grote cultuurvraag was daarmee niet opgelost. Maar hij had aan zichzelf bewezen dat hij wel degelijk een stap kon zetten. Esther: “Eerst moet je zien: ik kan wel een stap zetten. En van daaruit ontdek je mogelijkheden.”
Wanneer is extra ondersteuning nodig?
Als je dezelfde redenen blijft herhalen in jezelf waarom het niet aan jou ligt, of als je wel bewustwording hebt maar niet tot gedrag komt, kan begeleiding een verschil maken.
Voor professionals zonder hiërarchische rol die invloed willen vergroten, is KIM voor niet-leidinggevenden de training die hier primair bij hoort. PCI is de keuze voor wie specifiek aan communicatie en eigen aandeel in samenwerking wil werken. Voor wie nog scherper wil kijken naar waar je precies de regie laat liggen, is ook De Spiegel een passende optie.
Conclusie: blijven groeien in eigen regie
Regie vergroten begint bij een moeilijke bekentenis: ik heb meer invloed dan ik mezelf voorhoud. Zodra je dat onder ogen ziet, ga je andere vragen stellen. Wat wil ik eigenlijk? Welke kleine stap kan ik nu zetten in die richting?
Die stap is niet meteen het probleem opgelost. Maar hij is wel het bewijs aan jezelf dat je geen slachtoffer bent van de omstandigheden. Hoe neem jij vandaag meer regie?
Inzichten
- Meer regie begint bij accepteren dat je invloed hebt, ook als dat op het eerste gezicht niet zo lijkt.
- De redenen die je jezelf vertelt waarom het niet aan jou ligt, wijzen altijd naar buiten. Reeel of niet. De winst ligt vaak ook binnen in jou.
- Bewustwording vraagt vaak juist afremmen op het moment dat je voelt dat je niet mag afremmen.
- Prioriteiten werken alleen als ze aansluiten bij zowel jouw waarden als de doelen van de organisatie.
- Teams kunnen zich collectief laten leven door de waan van de dag. Eigenaarschap begint met het benoemen van je eigen aandeel.
Het begint bij jou. Reflectie.
Om hier niet alleen over te lezen, maar het ook naar jezelf toe te trekken, helpt het om even stil te staan bij deze vragen:
- Waar in jouw werk laat je regie liggen, terwijl je er wel degelijk invloed zou kunnen uitoefenen?
- Welke ingesleten reactie schiet aan bij jou als de druk oploopt?
- Wat zou er deze week mogelijk zijn als je één kleine stap zou zetten in een richting die bij jou past?
Een kleine oefening.
Neem morgen op één concreet moment een minuut om stil te staan voor je reageert. Het kan een vraag zijn die op je afkomt, of een verzoek dat binnenkomt. Vraag jezelf in die minuut: wat is mijn automatische reactie hier, en wat zou een reactie zijn die meer past bij wat ik zelf wil? Merk op wat er gebeurt als je die kleine ruimte tussen prikkel en reactie bewust inbouwt.